Аналіз структури та фітосанітарного стану паркових насаджень Коломиї

  • Р. Б. Дудин Національний лісотехнічний університет України, м. Львів https://orcid.org/0000-0003-4539-7489
  • Т. М. Левусь Національний лісотехнічний університет України, м. Львів https://orcid.org/0009-0000-9517-7164
  • І. М. Король Національний лісотехнічний університет України, м. Львів
  • Я. С. Мись Національний лісотехнічний університет України, м. Львів
Ключові слова: дендрофлора, подеревна інвентаризація насаджень, таксономічний склад, систематична структура, інтродуценти, біоморфи, життєві форми, санітарне оцінювання, екологічна структура

Анотація

Наведено результати дослідження у паркових насадженнях Коломиї, зокрема у парках ім. К. Трильовського, Т. Шевченка та Молодіжному. Проаналізовано літературні джерела стосовно цієї проблеми, обрано методики та послідовність виконання робіт. У парку ім. Трильовського проведено подеревну інвентаризацію насаджень, у двох інших – маршрутні обстеження. На підставі аналізу літературних джерел виявлено, що два об'єкти (парки Трильовського та Шевченка) є парками-пам'ятками садово-паркового мистецтва місцевого значення і становлять культурно-історичну цінність для даного регіону. Встановлено, що в усіх трьох парках переважаючими видами у насадженнях виступають Acer platanoides L., Aesculus hippocastanum L., Carpinus betulus L., Fraxinus excelsior L., Robinia pseudoacacia L., Tilia cordata Mill. та ще значна кількість чагарникових видів, які зростають у живоплотах (Ligustrum vulgare L.) та групових посадках (Sambucus nigra L.), а іноді солітерами (Cornus mas L.). Найбільшим видовим представництвом характерний парк ім. Т. Шевченка (80 таксонів), найменшим – Молодіжний парк (26). Частка аборигенних видів у парках Коломиї становить 35 %, екзотів – 51 %, декоративні відміни (гібриди) становлять 14 %. Систематична структура дендрофлори парків Коломиї формується представниками 33 родин, 60 родів та 96 видів. Максимально у насадженнях представлені родини Pinaceae (6 родів та 11 видів), Rosaceae (8 родів та 12 видів), Cupressaceae (3 роди та 14 видів) та Fabaceae (5 родів та 5 видів). У насадженнях досліджуваних парків переважають представники відділу Покритонасінні (72 %), причому значну частку від загальної кількості становлять листяні дерева та листяні кущі (69 %). Також досить чисельно представлені хвойні дерева (15 %). За типами життєвих форм істотно переважають мезофанерофіти – 39 % (Acer platanoides L., Betula pendula Roth., Carpinus betulus L., Robinia pseudoacacia L., Sorbus aucuparia L. та інші). Частка Мегафанерофітів становить 21 % (Abies alba Mill., Acer pseudoplatanus L., Fraxinus excelsior L., Larix decidua Mill.). Також значну частку (28 %) мають мікрофанерофіти: Buxus sempervirens L., Euonymus europaea L., Hibiscus syriacus L. Частка нанофанерофітів – 8 %.

Завантаження

Дані завантаження ще не доступні.

Біографії авторів

Р. Б. Дудин, Національний лісотехнічний університет України, м. Львів

канд. с.-г. наук, доцент, завідувач кафедри ландшафтної архітектури, садово-паркового господарства та урбоекології

Т. М. Левусь, Національний лісотехнічний університет України, м. Львів

канд. с.-г. наук, доцент, кафедра ландшафтної архітектури, садово-паркового господарства та урбоекології

І. М. Король, Національний лісотехнічний університет України, м. Львів

аспірант, кафедра ландшафтної архітектури, садово-паркового господарства та урбоекології

Я. С. Мись, Національний лісотехнічний університет України, м. Львів

аспірант, кафедра ландшафтної архітектури, садово-паркового господарства та урбоекології

Посилання

Aftanazy, R. (1992). Materiały do dziejuw rezydencji. Tom VII. Wojewudztwo ruskie: Ziemia halicka і lwowska. Warszawa, 696 p. URL: https://books.google.com.ua/books/about/Materia%C5%82y_do_dziej%C3%B3w_rezydencji_Dawne.html?id=YAZMAAAAYAAJ&redir_esc=y

Bessonova, V. P., & Ivanchenko, O. E. (2013). Analysis of the species composition and condition of the woody vegetation of the park named after B. Khmelnytskyi in the city of Dnipropetrovsk. (Ser. Forestry and Decorative Gardening). Scientific Herald of NULES of Ukraine, 187(1), 11–15. [In Ukrainian]. URL: http://nbuv.gov.ua/UJRN/nvnau_lis_2013_187_1_3

Bessonova, V. P., & Ivanchenko, O. E. (2020). Species richness of dendroflora and aesthetic assessment of phytocenoses of the park of Mahdalynivka town. Scientific Bulletin of UNFU, 30(1), 25–32. https://doi.org/10.36930/40300104

Dudyn, R. B. (2016). Conservation, restoration and reconstruction of garden and park objects. Lviv, 192 p. [In Ukrainian]. URL: https://rep.btsau.edu.ua/bitstream/-BNAU/12846/1/Konservatsiia-restavratsiia.pdf

Esperon-Rodriguez, M., Power, S. A., Tjoelker, M. G., Sharmin, M., & Rymer, P. D. (2025, March). A nation-wide urban trial network of tree and shrub climate resilience. Urban Forestry & Urban Greening, vol. 105, article ID 128720. https://doi.org/10.1016/j.ufug.2025.128720

Elmqvist, Т., Setälä, H., Handel, S. N., &, van der Ploeg, S. (2015). Benefits of restoring ecosystem services in urban areas. Current opinion in environmental sustainability, 14, 101–108. https://doi.org/10.1016/j.cosust.2015.05.001

Gaidukevich, M. E. (2012). Dendroflora of Nadvirna Forestry. Scientific Bulletin of UNFU, 22(11), 36–42. [In Ukrainian]. URL: https://nv.nltu.edu.ua/Archive/-2012/22_11/36_Gaj.pdf

Gaidukevich, M. E., & Lysenko, M. O. (2016). Dendroflora of Malo-Turany forestry: analysis and protection. Scientific Bulletin of UNFU, 26(1), 62–68. https://doi.org/10.15421/40260108

Gatalska, N. V. (2017). Scientific and Methodological Approaches of Cultural and Historical Evaluation of Parks. Scientific Bulletin of UNFU, 27(4), 32–35. https://doi.org/10.15421/40270406

Hrytsai, N. B. (2018). The taxonomic structure of dendroflora of the Youth park in Rivne city. Biology and Ecology, 4(1), 27–33. https://doi.org/10.5281/zenodo.1318164

Instructions for the technical inventory of green spaces in cities and other populated areas of Ukraine. (2011). Order of the State Committee for Construction, Architecture, and Housing Policy of Ukraine 4.12.2011, № 226. URL: https://zakon.rada.gov.ua/laws/ show/z0182-02#Text

Klymenko, Y. O., & Kuznetsov, S. I. (2014). Comprehensive assessment of park plantings (methodical approaches and recommendations). Kyiv, 66 p. [In Ukrainian].

Kucheryavy, V. P., Dudyn, R. B., & Levus', T. M. (2011). Trylovsky Park in Kolomyia: current state and problems of reconstruction. Scientific Bulletin of UNFU, 21(16), 232–236. URL: https://nv.nltu.edu.ua/Archive/-2011/21_16/index.htm

Kurnytska, M. P., Parkhuts, L. V., & Horbenko, N. Y. (2019). The landscape and historic analysis of the park territory of Pomoryany village. Scientific Bulletin of UNFU, 29(9), 32–37. https://doi.org/10.36930/40290905

Lakicevic, M., Reynolds, K. M., Orlovic, S., & Kolarov, R. (2022). Measuring dendrofloristic diversity in urban parks in Novi Sad (Serbia) Trees. Forests and People, 8 (2022), 24–32. https://doi.org/10.1016/j.tfp.2022.100239

Masalskiy, V. P., & Kuznetsov, S. I. (2018). The impact of park planting on the urbanized environment. Scientific Bulletin of UNFU, 28(7), 49–52. https://doi.org/10.15421/40280710

Oleksiichenko, N. O., & Gatalska, N. V. (2012). Criteria for a comprehensive assessment of the current state and preservation of historical parks in the territory of the Central Dnieper Upland Region. Forestry and horticulture, 2, 125–131. [In Ukrainian]. URL: https://nbuv.gov.ua/UJRN/licgoc_2012_2_10

Paudel, Ch., Timperio, A., Salmon, J., Loh, V., Deforche, B., & Veitch, J. (2024). Something for the young and old: A natural experiment to evaluate the impact of park improvements. Urban Forestry & Urban Greening, 100, 128–486. https://doi.org/10.1016/j.ufug.2024.128486

Petryshyn, H. P., & Lukashchuk, H. B. (2021). Historical genesis and structure of the dendrological flora of the resort park in the village of Briukhovychi near Lviv. Scientific Bulletin of UNFU, 31(4), 36–42. https://doi.org/10.36930/40310405

Popovych, S. Yu., Korinko, O. M., & Klymenko, Yu. O. (2011). Reserve Park Science. Ternopil: Textbook – Bohdan, 320 p. [In Ukrainian]. URL: https://dk-books.com/upload/iblock/f18/f189ce7f494733943ef48540a5d89695.pdf?srsltid=AfmBOorzAI4fZCoGScRku02j58E2K4e2dQ9QjKr9eeHmafRDnLdreA-Y

Reshetiuk, O. V. (2023). Comprehensive analysis of dendroflora in Schiller Park-Monument of Landscape Gardening in Chernivtsi. Scientific Bulletin of UNFU, 33(5), 28–39. https://doi.org/10.36930/40330504

Rohovskyi, S. V., Oleschko, O. G., Jychareva, K. V., Strunynska, J. V., & Kolotnicka, O. V. (2021). Current problems of plant inventory in urban plantations and experience in their solution. Scientific Bulletin of UNFU, 31(5), 60–66. https://doi.org/10.36930/40310509

Spysok latynskykh nazv roslyn podano za The Plant List (2013). [In Ukrainian]. URL: http://www.theplantlist.org

Terletskyi, V. K., Fodor, S. S., & Hladun, Ia. D. (1985). The botanical treasures of the Carpathians. Uzhhorod: Karpaty, 136 p. [In Ukrainian]. URL: https://carpaty.net/?p=19014&lang

Young, M., Vispute, S., Serghiou, S., et al. (2024). Quantifying urban park use in the USA at scale: empirical estimates of realised park usage using smartphone location data. The Lancet Planetary Health, 8(8), 564–573. https://doi.org/10.1016/S2542-5196(24)00125-6

Zayachuk, V. Ya. (2008). Dendrology. National Forestry University of Ukraine. Lviv: Apriori, 656 p. [In Ukrainian]. URL: https://www.kamenyar.com.ua/component/-jshopping/knyhy/zaia chuk-v-ya-dendrolohiia.html?srsltid=AfmBOorLyLRE-PYREsvSO5aIisOuQgvOCDEXseRmGeDGK_kkTgQAHJllN

Zelinskyi, B. (2024). Monitoring the state of wooden plantations of the protected parks "Tomylivskyi" and "Fastivskyi". Agrobiology, no. 1, 311–321. https://doi.org/10.33245/2310-9270-2024-187-1-311-321

Опубліковано
2026-04-30
Як цитувати
Дудин, Р. Б., Левусь, Т. М., Король, І. М., & Мись, Я. С. (2026). Аналіз структури та фітосанітарного стану паркових насаджень Коломиї. Scientific Bulletin of UNFU, 36(2), 17–25. https://doi.org/10.36930/40360202
Розділ
Лісове та садово-паркове господарство